به زبان ساده، بلاک چین یک نوع سیستم ثبت اطلاعات و گزارش است. تفاوت آن با سیستم‌های دیگر این است که اطلاعات ذخیره‌شده روی این نوع سیستم، میان همه اعضای یک شبکه به اشتراک گذاشته می‌شود. با استفاده از رمزنگاری و توزیع داده‌ها، امکان هک، حذف و دستکاری اطلاعات ثبت‌شده، تقریباً از بین می‌رود،

مفهوم بلاک چین اولین بار با پیدایش بیت کوین به وجود آمد و پادشاه ارزهای دیجیتال از این راهکار برای ذخیره اطلاعات مربوط به دارایی کاربران بهره برد، برای درک بهتر بلاک چین به مثال زیر توجه کنید: من در یک جمع ۱۰۰ نفری، برگه‌ای حاوی اطلاعات را بالا می‌گیرم و همه با تلفن همراه‌شان از آن برگه عکس می‌گیرند. حالا اگر من آن اطلاعات را نابود کنم، یا تغییری در آن بدهم، دیگر برای آن جمع قابل پذیرش نیست، چون آن‌ها یک کپی از نسخه اصلی را دارند، مگر اینکه موبایل همه را بگیرم و آن را حذف کنم این جمعی که از آن صحبت کردیم می‌تواند چندین میلیون نفر باشد که در بیت کوین و اتریوم و سایر ارزهای دیجیتال بلاک چینی شاهد آن هستیم و یا به صورت خصوصی برای یک گروه خاص استفاده شود به طور کلی بلاک چین یک فناوری جدید است که امکان ثبت اطلاعات به صورت دائمی و بدون امکان تغییر را فراهم می‌کند،

این فناوری در حقیقت نوعی دیتابیس یا پایگاه داده است که روی یک یا چند سرور خاص قرار ندارد، بلکه روی تمام کامپیوترهایی که به شبکه متصل می‌شوند، توزیع شده است. به دلیل بهره بردن از رمزنگاری و ثبت آن در همه کامپیوترهای شبکه، سوابق ثبت‌شده قابل هک یا حذف نیستند، بیت کوین اولین کاربرد این فناوری بود اما از این سیستم انقلابی برای هر سیستمی که لازم باشد نیاز به اعتماد به واسطه‌ها و افراد شخص ثالث کاهش یابد، می‌توان بهره برد، جایگاه بلاکچین در صنعت ساختمان بلاکچین به دلیل قابلیت انعطاف پذیری باورنکردنی که دارد، بیشتر از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. از برخی جهات می‌‌‌‌‌‌‌‎تواند به ساخت‌وساز کمک کند و شفافیت بیشتری را در هر نوع قرارداد و معامله در یک پروژه ساختمانی ایجاد نماید. در زیر برخی از دلایل اصلی اینکه بلاکچین تحت شرایط خاص می‌‌‌‌‌‌‌‎تواند یک فناوری مفیدی برای ساخت‌وساز و بسیاری از صنایع دیگر باشد، آورده شده‌ است:

8-2-1) انواع كاربرد بلاك چين در صنعت ساختمان

8-2-1-1) قرادادهای هوشمند می‌توانند روند کار را بهینه‌سازی کنند

کدی است که روی بلاک چین اجرا می‌شود. این قرارداد شامل قوانین خاصی است که باید مورد قبول همه طرفین قرارداد باشد. هر گاه مفاد قرارداد انجام شود، قرارداد هوشمند به شکل خودکار اجرا شده و تکمیل می‌شود، در پروژه‌هایی که روند کار مدیریت آنها پیچیده است، می‌توان به شکل بالقوه از قراردادهای هوشمند به عنوان ابزاری برای مدیریت وظایفی که به یکدیگر وابسته هستند استفاده کرد، برای مثال، امروزه در صنعت ساخت‌وساز شاهد رشد کاربرد مدل‌سازی اطلاعات ساختمان (BIM) هستیم. ایده اصلی مدل‌سازی اطلاعات ساختمان تسهیل همکاری بین ذينفعان مختلف مانند شرکت معماری، مهندسان عمران، تأمین‌کنندگان و سایرین در یک پروژه ساختمانی است.

بیایید یک پروژه ساختمانی را با حضور تولیدکننده بتن، کارگران ساختمان و صاحب پروژه در نظر بگیریم. صاحب پروژه می‌تواند قراردادهای هوشمند را طوری تنظیم کند که فقط به کارگران ساختمان اطلاع دهد در تاریخ تعیین شده، پس از آنکه محموله بتن به محل ساختمان رسید، سر کار حاضر شوند. تا زمانی که بتن تحویل داده نشده است، پیمانکارِ کارگران هیچ تعهدی نسبت به تاریخ تعیین‌شده نخواهد داشت. این کار می‌تواند از بیکاری و تلف شدن وقت کارگران جلوگیری کرده و به کنترل بودجه پروژه هم کمک کند. پیمانکار می‌تواند آزادانه کارگران را به هر پروژه دیگری بفرستد بدون اینکه نیاز باشد صاحب پروژه اصلی را مطلع کند. در اینجا پیمانکاری که مسئولیت استخدام کارگران را بر عهده دارد تنها به اطلاعات ارائه‌شده در قرارداد تکیه می‌کند. صاحب پروژه هم که در زمان مقرر محموله بتن را دریافت نکرده، نمی‌تواند به پیمانکار اعتراض کند. به همین ترتیب، می‌توانید از قراردادهای هوشمند صرفا برای صدور یک سری فرامین مشخص به تأمین‌کنندگان استفاده کنید. برای مثال، تنها در صورتی مقدار و کیفیت فولاد مورد نیاز را تعیین کنید که مهندس پروژه، تأییدیه طرح را داده است. اگر مهندس عمران ناسازگاری‌هایی در طرح ببیند تا زمانی که طراحان اختلاف را حل و فصل نکنند به تأمین‌کنندگان برای ارسال مصالح ساختمانی اطلاع داده نخواهد شد. اما وقتی مهندس عمران طرح را تأیید کرد، تأمین‌کنندگان فرامین را بر اساس طرح به روز رسانی شده دریافت خواهند کرد، بنابراین صاحب پروژه متحمل پرداخت هزینه‌های اضافی به دلیل ناهماهنگی سفارش مصالح و طرحِ پروژه نخواهد شد. این قراردادها را می‌توان در صنعت هواپیمایی، خودروسازی صنایع الکترونیک و انواع پروژه‌های دیگر هم به کار برد.

یک مجموعه BIM مبتنی بر بلاک چین می‌تواند به هر یک از ذینفعان منبعی غیر قابل تغییر از فراداده‌ها (Metadata) ارائه نماید. آنها می‌توانند از این فراداده‌ها، به عنوان یک گواهیِ معتبر برای نتایج داوری، اختلافات، موارد نظارتی و در کنار آن برای اهداف اعتبارسنجی، مانند اعطای استانداردهای ساخت‌وساز لید (LEED) و وِل (WELL) استفاده کنند. آیا چالش‌هایی هم وجود خواهند داشت؟
مسلما بله. درست است که اجرای بلاک چین در مدیریت پروژه به شکل بالقوه مزایایی را به ما ارائه خواهد کرد، اما این کار با چالش‌هایی نیز همراه خواهد بود، به عنوان مثال، دفتر کل بلاک چین به نودها متکی است. اگر نودها با داده‌های بسیاری اشباع شوند، ممکن است سرعتشان به شدت کاهش یابد. در پروژه‌هایی مانند پروژه‌های ساخت‌وساز که فراداده‌های آنها بسیار بزرگ است، مقیاس‌پذیری دفتر کل توزیع شده ممکن است دشوار باشد. به همین ترتیب، احتمالا باید درباره نحوه دسترسی مدیران پروژه و شرکت‌ها به فرایندها در مدیریت پروژه‌ای که با بلاک چین ادغام شده است تفکر بیشتری صورت گیرد.

8-2-1-2) بهبود در گردش کار

بلاکچین در صنعت ساختمان می‌‌‌‌‌‌‌‎تواند به طور قابل توجهی گردش کار پروژه را بهینه کند و کار مشارکتی را افزایش دهد. به طور دقیق‌تر، این مهم می‌‌‌‌‌‌‌‎تواند انگیزه‌ای برای شفافیت در مراحل ساخت باشد و اعضای پروژه را به سوی عملکرد بهتری سوق دهد. افزایش شفافیت به معنای افزایش پاسخگویی و کنترل بهتر پروژه به طور کلی است، روند بازار ساختمان در نهایت منجر به هماهنگی بهتر منافع صنعت و مشتری می‌‌‌‌‌‌‌‎شود و در عین حال اختلافات و خطرها را به حداقل می‌‌‌‌‌‌‌‎رساند. اگر روش ساخت‌وساز امروزی را در نظر بگیریم، می‌‌‌‌‌‌‌‎توانیم ببینیم که بلاکچین می‌‌‌‌‌‌‌‎تواند روند تصمیم گیری سریع‌تر و مبتنی بر داده را انجام دهد، علاوه بر این، می‌‌‌‌‌‌‌‎توان به روزرسانی‌های مربوط به پروژه را بی‌درنگ به همه تحویل داد (به عنوان مثال تحویل مصالح ساختمانی در محل). این امر به طور قابل توجهی تأخیرهای پروژه و نیاز به کار مجدد را کاهش می‌‌‌‌‌‌‌‎دهد؛ ۳۰ درصد میزان کارآیی را افزایش داده و ۱۰ درصد دوباره کاری در ساخت را کم می‌کند اجرای مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM) به اطلاعات متکی است، جایی که بلاکچین می‌تواند به روزرسانی‌های فوری برای هر یک از اعضای تیم را بهبود ببخشد. این مهم کمک می‌کند هر عامل پروژه به طور مداوم بر روی وظایف مشخص شده خود و در نتیجه نظارت مستمر بر پیشرفت متمرکز ‌‌‌‌‌‌‌‎‌شود. این عنصر می‌‌‌‌‌‌‌‎تواند رویکردی پیشگامانه‌تر را از نظر تصمیم گیری فراهم کند و مسئولیت پذیری را بین طرفین مختلف افزایش دهد.

8-2-1-3) ساخت زنجیره جهانی از اطلاعات شرکت های ساختمانی و کلیه ساخت و ساز های موجود در کشور های مختلف

اخیرا اعلام شده است که کمپانی Probuild که یکی از بزرگترین شرکتهای ساختمانی استرالیا است، با بنیاد Brickschain آمریکا برای مدیریت زنجیره عرضه جهانی ساخت و ساز، همکاری کرده است."Probuild بر این عقیده است که Blockchain، IoT و Big Data می تواند زنجیره تامین ساخت و ساز را متحول کند." آنطور که آمده است در نهایت تمام نقشه‌های کاغذی به خانه‌ها و آسمان‌خراش‌های واقعی تبدیل می‌شوند. اما نکته مهم این است که با استفاده از بلاک‌چین می‌توان تمام مراحل ساخت و ساز را به طور دقیق ثبت و حفظ کرد. برای درک بهتر این موضوع میتونید تصور کنید که ساختمانی که در آن زندگی میکنید از تمام مراحل اولیه ساخت گرفته تا بعد مراحل تعمیر، مقاوم سازی یا نوسازی های مربوطه همه و همه درون آرشیوی قابل دسترسی برای شما و همه قابل استفاده باشد صنعت ساختمان می‌تواند در ابعاد مختلفی از مزایای فناوری بلاک‌چین بهره‌مند شود و در حل چالش‌هایی پیرامون توسعه در طول و بعد از فرایند ساخت و ساز مورد استفاده قرار گیرد. در واقع مأموریت Uledger افزایش یکپارچگی داده‌ها است که بار سنگینی را از دوش این صنعت که با پراکندگی ارادی و غیرارادی داده‌ها همراه است بر می‌دارد.

8-2-1-4) تسریع در روند بازررسی و نظارت ساختمان ها

سازه های مورد استفاده توسط مردم باید برای اطمینان از تامین ضوابط استانداردهای ایمنی مورد نیاز هر از چند گاهی مورد نظارت و بازرسی قرار گیرند. این نظارت ها اغلب به صورت تقسیم شده انجام می شود. برای مثال ناظر عمرانی ، ناظر معماری ، ناظر بخش تاسیسات و ... . این باعث می شود که این فرآیند به شدت به ناظر مشخص در هر رشته وابسته شود و ممکن است منجر به خطا شود. در حالیکه در زنجیره بلوکی هر ناظر نتایج نظارت خود را وارد میکند و همزمان هرکدوم از نتایج سایر ناظرین نیر مطلع خواهند شد، از طرفی چنانچه اطلاعات مربوط به هر بازرسی با جزئیات کامل آن در اختیار همه از جمله دفاتر مشاور املاک قرار گیرد میتوانید با اطلاع از جزئیات بیشتری اقدام به خرید ملک خود کنید کافیست سری به آرشیو بازرسی های قبلا صورت گرفته از این ملک کنید.

8-2-1-5) برنامه ریزی دقیق تر در حوزه زیر ساخت ها

در حال حاضر، یک روند طولانی برای تامین بودجه عمومی برای سرمایه گذاری در زیرساخت وجود دارد. با حرکت به طرف شهرهای هوشمند آینده، افزایش ارتباط و دسترسی به اطلاعات می تواند به طور قابل توجهی سرعت تایید برای سرمایه گذاری زیربنایی جدید را افزایش دهد. به عنوان مثال، یک سازمان دولتی می تواند به سرعت یک پرونده را نشان دهد که نشان دهنده افزایش جریان ترافیکی در یک منطقه خاص است، با استفاده از داده های سنسور از یک بلوک زنجیره ای. این باعث سرمایه گذاری در ساخت و ساز سریع تر در بهبود جاده ها، اقدامات آرام بخش ترافیکی یا سایر ابزارها می شود.

8-2-1-6) بلاک چین و مدیریت پروژه های ساختمانی

در مراحل فشرده سازی اطلاعات، تمرکز مدیریت اطلاعات به دلیل تکنولوژی ضروریست. بلاک چین می تواند زیرساخت قابل اطمینان برای مدیریت اطلاعات در تمام مراحل ساخت چرخه ساختمان ایجاد کند. حتی اگر در پروژه ای مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM) مورد استفاده قرار گیرد، نقش blockchain برای مدیریت اطلاعات جهت اینکه چه کسی و چه زمانی کار مربوطه را انجام داده است ضروریست. ما نتیجه می گیریم که بلاک چین راه حل هایی را برای بسیاری از مشکلات موجود در مدیریت اطلاعات ساختمانی فراهم می کند.

با توجه به تمام امتیازات استفاده از بلاک چین تنها در یک حالت میتوان امیدوار به تغییر در روند فعلی صنعت ساخت و ساز در کشورمان بود آنهم زمانی که در مرحله اول شناخت کافی در مسئولین و مهندسان صنعت ساختمان کشور در این خصوص رخ دهد و ثانیا تعاملات لازم بین ارگان های مختلف جهت توجه بیشتر به استفاده از این تکنولوژی فراهم شود.بنابراین، با فرض بر اینکه صنعت ساختمانی کنونی کشورمان می تواند انعطاف پذیر باشد، بلاک چین می تواند در آینده برای سازندگان ارزش قابل توجهی به همراه داشته باشد.